Mga Antidepressant (Antidepressants)

Mga Antidepressant

Mahahalagang Punto

• Nangangailangan ang antidepressants ng 2+ linggo bago magsimulang umepekto, at ang kapansin-pansing mood improvement ay karaniwang umaabot ng 4-8 linggo
• Para sa OCD, ang SSRI regimens ay karaniwang nangangailangan ng mas mataas na daily doses at maaaring kailanganin ng humigit-kumulang 8-12 linggo bago malinaw ang response
• First-line ang SSRIs; ang TCAs at MAOIs ay first-generation na may mas seryosong adverse effects
• Black Box Warning: Pinapataas ng antidepressants ang panganib ng suicidal ideation sa mga bata, adolescents, at young adults (<25 years) - mahigpit na i-monitor sa unang mga linggo ng therapy
• Serotonin syndrome: Hyperpyrexia, muscle rigidity, altered mental status, hyperreflexia - nangyayari kapag pinagsama ang serotonergic agents
• MAOIs + tyramine-containing foods → hypertensive crisis (aged cheese, cured meats, alcohol, soy sauce)
• Huwag kailanman abrupt discontinuation ng antidepressants; gumamit ng prescriber-guided tapering (karaniwan 2-6 linggo sa pagitan ng dose reductions)
• Pagkatapos ng remission, karaniwang ipinagpapatuloy ang treatment nang hindi bababa sa humigit-kumulang 6 na buwan; maaaring kailanganin ang mas mahabang maintenance kapag mataas ang relapse risk

Pangkalahatang-ideya ng Drug Class

Ginagamot ng antidepressants ang major depressive disorder (MDD) at ginagamit din para sa anxiety disorders, OCD, PTSD, neuropathic pain, insomnia, at smoking cessation. Iba-iba ang individual response, at maaaring kailanganin ng pasyente na subukan ang maraming classes bago mahanap ang epektibong agent. May ilang maagang pagbuti na maaaring mangyari pagkalipas ng 2+ linggo, ngunit ang kapansin-pansing mood improvement ay karaniwang nangangailangan ng 4-8 linggo. Kung nagpapatuloy ang sintomas matapos ang hindi bababa sa dalawang antidepressant trials, maaaring isaalang-alang ng prescribers ang treatment-resistant pathways (halimbawa intranasal esketamine sa supervised setting kasama ang oral antidepressant).

Mga Antidepressant Class

SSRIs (Selective Serotonin Reuptake Inhibitors) - First Line

Mechanism: Hinaharangan ang serotonin reuptake sa presynaptic nerve terminal → naiipon ang serotonin sa synapse → mas aktibo ang postsynaptic receptors.

Examples: Fluoxetine (Prozac), sertraline (Zoloft), paroxetine (Paxil), citalopram (Celexa), escitalopram (Lexapro).

Indications: MDD, OCD, PTSD, panic disorder, social anxiety disorder, PMDD, bulimia nervosa.

Para sa pediatric major depression, ang FDA-approved SSRIs ay fluoxetine para sa mga batang 8 taong gulang pataas at escitalopram para sa adolescents na 12 taong gulang pataas.

Para sa OCD treatment partikular, ang therapeutic response ay kadalasang nangangailangan ng mas mataas na SSRI dosing kaysa depression regimens at mas mahabang response window (humigit-kumulang 8-12 linggo).

Para sa ilang SSRI regimens (lalo na fluoxetine sa piling clients), ang clinically meaningful antidepressant response ay maaaring patuloy na mabuo hanggang humigit-kumulang 12 linggo.

Key Side Effects: Sexual dysfunction (pinakakaraniwang dahilan ng paghinto ng pasyente), pagduduwal, sakit ng ulo, insomnia, nerbiyos, weight gain. Mas mataas na GI bleeding risk - mag-ingat sa NSAIDs, aspirin, at anticoagulants.

Additional nursing cautions: Contraindicated kasabay ng MAOIs; mag-ingat sa liver dysfunction at kasabay na serotonergic/CNS-active medications. May ilang sanggunian na nagsasabing iwasan ang grapefruit juice sa piling SSRI regimens dahil sa CYP-mediated interaction potential.

Malaki ang maaaring pag-iba ng metabolism sa bawat tao dahil sa CYP450 polymorphism patterns, kaya maaaring magkaiba ang dose tolerance at adverse-effect burden sa bawat client; gumamit ng response-based titration at masusing ADR surveillance.

MAOI Washout:

• Karamihan sa SSRIs → 2 linggo bago/pagkatapos ng MAOI
• Fluoxetine (long half-life) → 5 linggo bago simulan ang MAOI

SNRIs (Serotonin-Norepinephrine Reuptake Inhibitors)

Mechanism: Hinaharangan ang reuptake ng serotonin at norepinephrine.

Examples: Venlafaxine (Effexor), duloxetine (Cymbalta).

Indications: MDD, generalized anxiety disorder, diabetic peripheral neuropathy (duloxetine), fibromyalgia.

Monitoring priorities:

• Ang venlafaxine ay maaaring magdulot ng tuloy-tuloy na pagtaas ng blood pressure; i-monitor ang BP sa titration at maintenance
• Sa older adults, i-monitor para sa hyponatremia
• Mag-ingat sa renal/hepatic impairment at i-adjust ang dosing kapag kailangan
• I-track ang pagbabago ng appetite/weight, insomnia/anxiety activation, at pagtaas ng bleeding risk kasama ng NSAIDs/anticoagulants
• Sa long-term therapy, i-monitor ang lipids/cholesterol kapag clinically indicated
• Ang late-pregnancy exposure ay maaaring magdulot ng neonatal adaptation/withdrawal patterns (halimbawa irritability, tremor, respiratory distress, at feeding difficulty), kaya i-coordinate ang perinatal risk-benefit review.

NDRIs (Norepinephrine-Dopamine Reuptake Inhibitors)

Example: Bupropion (Wellbutrin).

Indications: MDD, seasonal affective disorder, ADHD, smoking cessation.

Critical note: Ang bupropion ay nagpapababa ng seizure threshold - contraindicated sa eating disorders (seizure risk mula sa electrolyte imbalance) at kasalukuyang seizure disorders.

Ang neuropsychiatric activation risk (halimbawa agitation, paranoia, hallucinations, hostility, o pagbabago sa suicidal ideation) ay nangangailangan ng masusing early-treatment monitoring, lalo na kapag ginagamit para sa smoking-cessation pathways.

SARIs (Serotonin Antagonist and Reuptake Inhibitors)

Example: Trazodone.

Primary Use: Pinakakaraniwang nirereseta na off-label bilang sedative/hypnotic para sa insomnia. Binabawasan ang arousal neurotransmitters (serotonin, dopamine, noradrenaline, histamine). Ibigay sa gabi.

Miscellaneous Antidepressants

Examples: Mirtazapine, vortioxetine.

Clinical notes:

• Ang mirtazapine ay karaniwang nagdudulot ng sedation, pagtaas ng appetite, at weight gain; mahalaga ang baseline at follow-up metabolic trend monitoring (weight, lipids, glycemic risk context).
• May bihira ngunit seryosong neutropenia/agranulocytosis warning context; agarang i-escalate ang bagong lagnat, sore throat, panginginig, o flu-like malaise.

TCAs (Tricyclic Antidepressants) - Second Line

Mechanism: Hinaharangan ang reuptake ng serotonin at norepinephrine; hinaharangan din ang muscarinic, histamine, at alpha-1 adrenergic receptors.

Examples: Amitriptyline (Elavil), nortriptyline.

Current Indications: Neuropathic pain, insomnia, migraine prophylaxis (pangunahing gamit na ito ngayon, hindi first-line sa depression).

Adverse Effects (mula sa receptor blockade):

Receptor Blocked	Adverse Effect
Muscarinic (anticholinergic)	Dry mouth, blurred vision, urinary retention, constipation(paninigas ng dumi), confusion
Histamine	Sedation, weight gain
Alpha-1 adrenergic	orthostatic-hypotension(orthostatic hypotension)
Cardiac conduction	QTc prolongation, dysrhythmias, cardiotoxicity

Risk in Older Adults: Mas mataas ang sensitivity sa anticholinergic effects → pagkalito, falls, delirium. Magsimula sa pinakamababang dose; mahigpit na i-monitor.

Overdose: Posibleng makamatay (lalo na kapag may alcohol). Para sa overdose: tumawag sa 911 (outpatient) o rapid response (inpatient). Kumonsulta sa Poison Control: 1-800-222-1222.

Contraindications: Recent myocardial infarction, cardiac dysrhythmia, angle-closure glaucoma, mga batang <12 years.

TCA Cardiac Risk

Pinapahaba ng TCAs ang QTc interval → panganib ng life-threatening dysrhythmias (torsades de pointes). Gamitin nang may matinding pag-iingat sa mga pasyenteng may electrolyte abnormalities o bradycardia.

MAOIs (Monoamine Oxidase Inhibitors) - Bihirang Gamitin / Last Resort

Mechanism: Ini-inhibit ang monoamine oxidase enzyme → pinipigilan ang breakdown ng serotonin, norepinephrine, at dopamine → tumataas ang levels ng tatlo.

Examples: Phenelzine, tranylcypromine.

Ginagamit din ang selegiline transdermal pathway sa piling major-depression regimens.

Critical Danger: Hypertensive crisis kapag pinagsama sa tyramine-containing foods o stimulant/sympathomimetic drugs. Ang matinding pagtaas ng blood pressure (madalas >180/120 mm Hg) na may end-organ injury ay medical emergency.

Tyramine-Restricted Foods (iwasan nang tuluyan habang umiinom ng MAOIs):

• Aged cheeses (cheddar, blue cheese, brie)
• Cured o smoked meats (salami, pepperoni)
• Alcoholic beverages (lalo na beer, red wine)
• Soy sauce, miso, teriyaki
• Fermented o pickled foods

Drug Interactions: Contraindicated ang MAOIs sa LAHAT ng ibang antidepressants, stimulants, at sympathomimetic agents. Iwasan ang over-the-counter pseudoephedrine habang nasa MAOIs.

Ang opioid combinations ay maaaring magpasimula ng matinding hyperpyrexic reactions; ang diabetic clients ay maaaring mangailangan ng mas mahigpit na glucose trend review dahil maaaring palakasin ng MAOIs ang hypoglycemia.

Additional risk profile: Maaaring mangyari ang orthostatic hypotension, hepatotoxicity, at seizure risk; ang diabetic clients ay maaaring magkaroon ng hypoglycemia. Ihinto at i-escalate ang pangangalaga kapag pinaghihinalaan ang hepatotoxicity.

Mahahalagang Safety Warnings

Serotonin Syndrome

Nangyayari kapag pinagsama ang maraming serotonergic agents (SSRIs + MAOIs, tramadol, triptans, linezolid) o mabilis na tinaasan ang serotonergic doses. Karaniwang onset ay sa loob ng 24 oras. SHIVERS cues: Shivering, Hyperreflexia, Increased temperature, Vital-sign instability, Encephalopathy, Restlessness, Sweating. Kasama sa agarang treatment ang pagtigil ng serotonergic agents at hospital-level supportive care (kabilang ang IV fluids); sa severe cases maaaring kailanganin ang cyproheptadine. Ang delayed recognition ay maaaring umabot sa rhabdomyolysis at acute kidney injury.

Suicidal Ideation - Black Box Warning

Lahat ng antidepressants ay may FDA Black Box Warning para sa pagtaas ng suicidal ideation sa mga pasyenteng under 25 years. Pinakamahigpit na i-monitor sa unang mga linggo ng therapy at pagkatapos ng dose changes. Magtatag ng safety contract; tasahin ang access sa lethal means.

Nursing Assessment at Interventions

Bago Simulan:

• Tayahin ang baseline mood, suicidal ideation (Columbia Suicide Severity Rating Scale), at kasalukuyang medications para sa interactions
• Ituro sa pasyente na kailangan ng 2-6 linggo bago umepekto - huwag ihinto nang maaga
• Para sa MAOIs: kumpletuhin ang pagtuturo sa dietary restrictions bago unang dose
• Kunin ang baseline weight/BMI at isaalang-alang ang baseline ECG (lalo na sa adults na higit 50 years o clients na may cardiac-risk context).
• Suriin ang baseline labs ayon sa order (halimbawa CBC, electrolytes, liver profile, glucose/A1c, lipids) at anticoagulation status kung relevant (halimbawa warfarin pathways).

Patuloy na Monitoring:

• Suicidal ideation - lalo na sa unang mga linggo ng therapy sa mga pasyenteng ⇐24 years
• Activation signals gaya ng pagtaas ng agitation, impulsivity, o bagong manic-like symptoms pagkatapos simulan o baguhin ang dose
• I-monitor ang QTc interval para sa TCAs (baseline ECG)
• Older adults sa TCAs: fall risk, anticholinergic burden, pagkalito
• I-report agad ang serotonin syndrome symptoms
• I-trend nang regular ang blood pressure at heart rate sa titration at maintenance, na may mas malapit na follow-up kapag SNRIs ang gamit.
• Para sa mirtazapine pathways, i-monitor ang weight at metabolic trends at i-escalate ang posibleng infection cues na maaaring magpahiwatig ng low WBC burden.

Patient Education:

• Huwag biglang huminto - i-taper sa gabay ng provider upang maiwasan ang discontinuation syndrome (flu-like symptoms, dizziness, irritability); ang taper plans ay karaniwang may pagitan na 2-6 linggo bawat dose reduction
• Iwasan ang alcohol (pinapataas ang CNS depression, pinapataas ang overdose risk)
• SSRIs: inumin kasabay ng pagkain para mabawasan ang pagduduwal; iwasan ang kasabay na NSAIDs/aspirin nang walang gabay ng provider
• MAOIs: mahigpit na tyramine diet restriction sa buong course ng therapy at dagdag na 2 linggo pagkatapos ihinto
• MAOIs: ituro ang hypertensive-crisis warning symptoms (matinding headache, palpitations, neck stiffness, chest tightness, pagkalito, matinding hypertension) at emergency escalation
• Gumamit ng sun protection kapag may photosensitivity-prone regimens at i-report ang matinding pantal o kakaibang skin reactions.

Kaugnay na Mga Konsepto

• psychopharmacology - Mas malawak na psychiatric medication overview kabilang ang antipsychotics at mood stabilizers
• depression - Pathophysiology at nursing care para sa depressive disorders
• substance use disorders - Alcohol interactions at contraindications sa antidepressants
• self-harm at suicide - Risk assessment para sa mga pasyenteng nagsisimula ng antidepressant therapy
• anxiolytics - Concurrent anxiety treatment na madalas ipinapareha sa antidepressants
• analgesics - TCAs na ginagamit bilang adjuvant analgesics para sa neuropathic pain

Self-Check

1. Isang pasyenteng nasa fluoxetine ang niresetahan ng MAOI para sa refractory depression. Ano ang minimum washout period, at bakit?
2. Ano ang klasikong mga palatandaan ng serotonin syndrome, at aling drug combination ang karaniwang sanhi nito?
3. Ang pasyenteng umiinom ng amitriptyline ay nagrereklamo ng tuyong bibig, hirap umihi, at paninigas ng dumi. Aling receptor blockade ang nagpapaliwanag ng mga sintomas na ito?